Tổng kết chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi giai đoạn 2021 - 2025

Ảnh: Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính khai mạc hội nghị

          Đồng chủ trì hội nghị có các đồng chí: Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Chủ tịch Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam Đỗ Văn Chiến; Ủy viên Bộ Chính trị, Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Nguyễn Hòa Bình, Trưởng Ban Chỉ đạo Trung ương các chương trình mục tiêu quốc gia; Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Thủ tướng Chính phủ Mai Văn Chính; Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Chủ tịch Quốc hội Vũ Hồng Thanh.

Ảnh: Toàn cảnh hội nghị tại trụ sở Chính phủ

          Dự hội nghị tại điểm cầu tỉnh Bắc Ninh có đồng chí Nguyễn Văn Gấu, Ủy viên Trung ương Đảng, Bí thư Tỉnh ủy; đồng chí Mai Sơn, Phó Chủ tịch thường trực UBND tỉnh; đại diện lãnh đạo các cơ quan: Ban Tuyên giáo và Dân vận Tỉnhh ủy, Văn phòng Tỉnh ủy; Đoàn Đại biểu Quốc hội và HĐND tỉnh; Ủy ban Mặt trận Tổ quốc tỉnh; các Sở: Dân tộc và Tôn giáo, Tài chính, Xây dựng, Nông nghiệp và Môi trường, Nội vụ, Giáo dục và Đào tạo, Công Thương, Y tế, Tư pháp, Văn hoá Thể thao và Du lịch, Khoa học và Công nghệ; Hội Liên hiệp Phụ nữ tỉnh; Liên minh Hợp tác xã tỉnh; Ngân hàng Nhà nước khu vực 12; Ngân hàng chính sách xã hội tỉnh; Kho bạc Nhà nước khu vực VI. Dự hội nghị trực tiếp tại trụ sở Chính phủ có đồng chí Phan Thế Tuấn – Phó Chủ tịch UBND tỉnh, Giám đốc Sở Dân tộc và Tôn giáo.

          Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số (DTTS) và miền núi giai đoạn I từ năm 2021-2025 (Chương trình 1719), tổng mức vốn thực hiện trên 137.000 tỷ đồng. Chương trình đã hỗ trợ đã hỗ trợ đất ở cho 10.549 hộ; hỗ trợ nhà ở cho 42.567 hộ; hỗ trợ đất sản xuất cho 13.387 hộ. Sắp xếp, bố trí ổn định dân cư cho 25.056 hộ, trong đó có 5.711 hộ được bố trí theo hình thức tập trung; 13.096 hộ được bố trí trong các dự án sắp xếp, ổn định dân cư tại chỗ. Sau 5 năm thực hiện chương trình, có 6 nhóm nhiệm vụ cơ bản đạt hoặc vượt kế hoạch đề ra. Trong đó, mục tiêu về tỷ lệ giảm nghèo vùng đồng bào dân tộc thiểu số đạt bình quân 3,4% (dự kiến chương trình là 3,2%); thu nhập bình quân của người đạt bình quân 43,4 triệu đồng, tăng 3,1 lần so với năm 2020; nhóm mục tiêu về giáo dục, lao động trong độ tuổi được đào tạo nghề phù hợp với nhu cầu, điều kiện đạt bình quân 54,8% (mục tiêu chương trình là 50%); bảo tồn và phát triển các giá trị, bản sắc văn hóa truyền thống tốt đẹp của các dân tộc; đồng bào được tiếp cận các dịch vụ chăm sóc sức khỏe hiện đại, tiếp tục khống chế, tiến tới loại bỏ dịch bệnh… Tuy nhiên, 3 nhóm mục tiêu chưa đạt, đó là: cải thiện cơ sở hạ tầng kỹ thuật, hạ tầng xã hội ở các xã, thôn đặc biệt khó khăn; đưa số xã, thôn ra khỏi địa bàn đặc biệt khó khăn; công tác định canh, định cư, giải quyết cơ bản tình trạng thiếu đất ở, đất sản xuất cho đồng bào.

Ảnh: Thủ tướng Chính phủ chụp ảnh lưu niệm cùng các đại biểu tham dự hội nghị tổng kết Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi giai đoạn 2021-2025

          Tại Bắc Ninh, Tỉnh ủy, HĐND, UBND tỉnh đã tập trung lãnh đạo, chỉ đạo các cấp, các ngành triển khai thực hiện có hiệu quả CTMTQG phát triển kinh tế xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi. Tổng vốn ngân sách trung ương và vốn đối ứng từ ngân sách tỉnh  giai đoạn 2021-2025 là 2.064.079 triệu đồng (Ngân trung ương 1.508.951 triệu đồng; Ngân sách tỉnh 349.682 triệu đồng;  Vốn tín dụng chính sách: 45.560 triệu đồng;  Vốn ngân sách huyện, xã và vốn huy động khác: 159.886 triệu đồng). Sau 5 năm triển khai thực hiện hỗ trợ nhà ở cho 744 hộ, hỗ trợ chuyển đổi nghề cho 3.424 hộ; hỗ trợ nước sinh hoạt phân tán cho 6.440 hộ, đầu tư xây dựng 20 công trình nước sinh hoạt tập trung; hỗ trợ cho trên 1.300 hộ với khối lượng hỗ trợ khoán bảo rừng và hỗ trợ bảo vệ rừng là 15.079 ha; thực hiện 23 dự án phát triển sản xuất liên kết theo chuỗi giá trị, 177 dự án hỗ trợ phát triển sản xuất cộng đồng cho 5.356 hộ thụ hưởng; Thúc đẩy khởi sự kinh doanh, khởi nghiệp và thu hút đầu tư vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi; đầu tư xây dựng mới 270 công trình. Cải tạo, nâng cấp 8 công trình trạm y tế xã, xây mới, cải tạo nâng cấp 9 chợ; thực hiện 11 dự án cứng hóa đường giao thông đến trung tâm xã, đường liên xã; đầu tư xây dựng đường dẫn và cầu Suối Xả, xã Cẩm Đàn, huyện Sơn Động ; mua sắm trang thiết bị 06 trạm y tế xã, thực hiện duy tu bảo dưỡng xong 263 công trình trên địa bàn các xã, thôn bản đặc biệt khó khăn; đầu tư xây dựng mới, cải tạo, nâng cấp một số hạng mục thuộc 09 trường PTDTNT, trường PTDTBT; hỗ trợ mua sắm trang thiết bị dạy học, các thiết bị phục vụ việc chuyển đổi số giáo dục phục vụ giảng dạy và học tập trực tuyến cho 35 trường; tổ chức 44 lớp xóa mù chữ cho 986 người dân; tập huấn chuyển giao khoa học kỹ thuật cho hơn 20.000 lượt người dân;  ...Thông qua thực hiện Chương trình, kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số trên địa bàn tỉnh có nhiều chuyển biến tích cực, tỷ lệ hộ nghèo người dân tộc thiểu số giảm bình quân 2,42%/năm; tỷ lệ hộ nghèo các xã đặc biệt khó khăn giảm bình quân 4,21%/năm; 100%  xã có đường ô tô đến trung tâm xã được nhựa hóa hoặc bê tông hóa; 100% các trường phổ thông dân tộc nội trú đạt chuẩn quốc gia; 100% người dân tộc thiểu số thuộc các xã vùng khó khăn được cấp thẻ bảo hiểm y tế miễn phí; 100% trạm y tế các xã vùng dân tộc, miền núi của tỉnh có bác sĩ; 100% các xã có y sĩ sản nhi hoặc nữ hộ sinh; 100% thôn, bản của các xã vùng dân tộc thiểu số có nhân viên y tế thôn bản hoạt động. Tính đến 31/12/2024, toàn tỉnh có 8 xã khu vực III hoàn thành nông thôn mới và thoát khỏi tỉnh trạng đặc biệt khó khăn.

Ảnh: Công trình đường đường liên xã Tân Sơn (Bắc Ninh) và Hữu Kiên (Lạng Sơn) thuộc Dự án 4- Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế xã hội vùng đồng bào DTTS và miền núi

Ảnh: Công trình nhà lớp học trường Nội trú Yên Thế thuộc Tiểu dự án 1 - Dự án 5 Chương trình MTQG PTKTXH vùng đồng bào DTTS và miền núi tỉnh Bắc Ninh

          Tại hội nghị, đại biểu các bộ, ngành, cơ quan Trung ương, địa phương, các tổ chức quốc tế tại Việt Nam và đại diện người dân tộc thiểu số đã tham luận làm rõ hơn những kết quả đạt được, phân tích những nguyên nhân hạn chế và đề xuất những giải pháp để thực hiện hiệu quả Chương trình trong giai đoạn 2026 -2030.

Ảnh: Đại diện tổ chức quốc tế phát biểu ý kiến tại hội nghị

          Phát biểu kết luận hội nghị, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính đã khái quát 8 mặt được trong triển khai Chương trình thời gian qua gồm: Chủ trương đúng và trúng; ý Đảng hợp lòng dân; chính sách đi đôi với ngân sách; quyết sách đi đôi với tuyên truyền, vận động; nhân dân đồng tình, doanh nghiệp ủng hộ, quân đội, công an vào cuộc tích cực, hiệu quả; tiếp cận giáo dục, y tế, văn hóa bình đẳng hơn; phát triển bao trùm, toàn diện và bền vững hơn; đời sống vật chất, tinh thần của nhân dân vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi được nâng cao. Thủ tướng ghi nhận, biểu dương các cấp, các ngành trong thực hiện Chương trình đồng thời chỉ rõ những tồn tại, hạn chế, bất cập trong cách thức triển khai chương trình thời gian qua đó là cách làm còn manh mún, chia cắt, chưa tập trung, chưa có trọng tâm, trọng điểm; phân cấp, phân quyền chưa triệt để, thủ tục hành chính còn rườm rà; tính chủ động, tự lực, tự cường của một bộ phận đồng bào chưa cao, nguy cơ tái nghèo lớn; người đứng đầu một số địa phương, đơn vị chưa thực sự quyết liệt và chủ động...

Ảnh: Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính, Phó Thủ tướng Chính phủ Mai Văn Chính, Bộ trưởng Đào Ngọc Dung thăm gian hàng trưng bày sản phẩm Ocop vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi tỉnh Bắc Ninh

          Với mục tiêu đặt ra trong thời gian tới là không ngừng nâng cao đời sống vật chất tinh thần của người dân vùng đồng bào dân tộc thiểu số; Tạo ra được phong trào tự lực, tự cường vươn lên thoát nghèo, làm giầu từ chính bàn tay, khối óc của của người dân vùng dân tộc và miền núi. Các mục tiêu đề ra phải thiết thực, cụ thể, khả thi, dễ làm, có trọng tâm, trọng điểm, dễ kiểm tra, dễ giám sát, dễ đánh giá, với quan điểm xuyên suốt “không để ai bị bỏ lại phía sau” trong quá trình phát triển đất nước.

Ảnh: Thủ tướng Chính phủ thăm gian hàng và định hướng phát triển các sản phẩm

          Thủ tướng cũng chỉ rõ các nhiệm vụ, giải pháp trong giai đoạn tới là tiếp tục nâng cao nhận thức, xác định đầu tư cho vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi là đầu tư cho phát triển, không những là trách nhiệm, nghĩa vụ mà phải làm bằng cả tình cảm, trái tim, tình dân tộc, nghĩa đồng bào, sự chia sẻ, tính nhân văn cao cả, quyết tâm cao nhất, "nghĩ thật, nói thật, làm thật, hiệu quả thật, nhân dân được thụ hưởng thật". Tiếp tục hoàn thiện thể chế, cơ chế, chính sách, cụ thể hóa chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước và tổ chức thực hiện đồng bộ của cả hệ thống chính trị, cấp ủy, chính quyền, Mặt trận Tổ quốc và các đoàn thể chính trị - xã hội. Duy trì độc lập chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi giai đoạn 2026-2030. Cân đối, bố trí nguồn lực ưu tiên cho chương trình trong 5 năm tới, dự kiến tăng khoảng 10-15% ngân sách so với giai đoạn trước; huy động nguồn lực Trung ương, địa phương và các nguồn lực hợp pháp khác; Trung ương bố trí nguồn lực và tăng cường kiểm tra, giám sát, giao địa phương quyết, địa phương làm, địa phương chịu trách nhiệm. Xây dựng, ban hành cơ chế, chính sách phát triển, tăng cường liên kết giữa các dân tộc thiểu số và giữa các dân tộc thiểu số với cộng đồng người Kinh; hình thành, liên kết các hợp tác xã, các doanh nghiệp, phát triển hộ kinh doanh thành doanh nghiệp, phát triển doanh nghiệp nhỏ thành doanh nghiệp lớn; chú trọng phát triển, ứng dụng khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số. Xây dựng, đầu tư các dự án ứng phó biến đổi khí hậu, phòng chống thiên tai; xây dựng chương trình an sinh xã hội thiết thực, cụ thể, bám sát tình hình thực tế. Phát triển kinh tế - xã hội đi đôi với bảo đảm an ninh quốc phòng, xây dựng thế trận quốc phòng toàn dân, thế trận an ninh nhân dân, thế trận lòng dân vững chắc; phát huy uy tín, vai trò tiên phong của già làng, trưởng bản, chức sắc tôn giáo, người có uy tín. Đầu tư ngân sách cho các nhiệm vụ Đảng, Nhà nước giao. Phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số; phát triển kinh tế tư nhân; xây dựng và thực thi pháp luật; hội nhập quốc tế. Giữ gìn, bảo tồn và phát huy nền văn hóa đậm đà bản sắc dân tộc, tiếng nói, chữ viết của các dân tộc, góp phần phát triển công nghiệp văn hóa, công nghiệp giải trí, biến văn hóa thành nguồn lực, di sản thành tài sản, đồng bào được hưởng thụ văn hóa nhiều hơn. Xây dựng gói tín dụng ưu tiên cho việc xóa đói giảm nghèo bền vững và làm giàu, có chính sách tài khóa ưu tiên về tiếp cận đất đai, thuế, phí, lệ phí...Thiết kế công cụ đo lường để giám sát việc thực hiện chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước, chỉ đạo của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, các bộ ngành và vào cuộc của các địa phương.